Logo zutphensekoerier.nl


Foto: Tim Pardijs
De vijf jaargetijden

Zwarte spiegel

  Column

Ik wilde Taste of Cherry zien en viel, thuis op de bank, in slaap. Dat lag vast niet aan de film (waarvoor de Iraniër Abbas Kiarostami in 1998 in Cannes de Gouden Palm ontving), maar aan mij. Ik was natuurlijk moe geweest. Maar bij de tweede poging gebeurde hetzelfde. De derde keer, echter, zag ik een fascinerende film die nog wekenlang door mijn hoofd bleef spelen.

Grappig genoeg hoorde ik de regisseur in de "Extra's" op de dvd uitleggen dat er twee soorten films zijn. Films die je achterover drukken in je stoel en je dusdanig overweldigen dat je alles vergeet, maar achteraf voel je je bedrogen. En films die je in de gelegenheid stellen af en toe even de ogen te sluiten. Kiarostami: 'Bij sommige films ben ik even ingedommeld, maar diezelfde films hebben me 's nachts uit mijn slaap gehouden en bij het wakker worden moest ik er meteen weer aan denken, en dat wekenlang. Dat zijn de films waarvan ik houd.'

'Wat worden er soms toch mooie films gemaakt!'

In zijn verhaal Music for Chameleons vertelt Truman Capote dat schilders als Gauguin en Van Gogh een zwarte spiegel meenamen als ze het veld in trokken om 'en-plein-air' te werken. Ze tuurden daar net zo lang in tot alle kleur van het netvlies verdwenen was en namen daardoor, als ze hun blik op de omgeving richtten, de kleuren weer als nieuw en in al hun hevigheid waar.

In het eerste halfuur van Kiarostami's film rijdt een man in zijn auto met een slakkengangetje door de straten van Teheran. Het enige wat er gebeurt is dat hij naar de voetgangers kijkt. Wie is hij? Waarom rijdt hij zo rond? Wie of wat zoekt hij? Dit eerste halfuur is de zwarte spiegel die onze ogen opent voor de pracht die volgt.

Maar vorig jaar zag ik een film die me én overweldigde én wekenlang achtervolgde. Ik heb het over Loveless, van de Russische regisseur Andrei Zviaguintsjev. Wekenlang? Ik vrees dat het jongetje Alyosha, gespeeld door de 12-jarige Matvey Novikov, me de rest van mijn leven zal vergezellen. Ik zou tenminste niet weten in welke spiegel ik moest kijken om hem te vergeten.

Het verhaal van Loveless is even schrijnend als eenvoudig. Alyosha loopt weg van huis, waar zijn in scheiding liggende ouders alleen maar ruzie maken en met zichzelf bezig zijn. Als hij niet terugkeert, worden er grootscheepse zoekacties op touw gezet. Maar hij is nergens te vinden.

Waar is hij?
Hij is in mijn hoofd. En in mijn hart. Voorgoed.

Mensenlief wat worden er soms toch gruwelijk mooie films gemaakt!

Volgende maand schrijft mijn collega Lisette Lagerweij, directeur Centrum voor de Kunsten Muzehof op deze plek.

reageer als eerste
Meer berichten


Shopbox